Okna a światło we wnętrzach budynków

Nowoczesne budynki mają bardzo charakterystyczną cechę – lubią wtapiać się w otoczenie, nie dominować, ale raczej wkomponowywać się w krajobraz. Rola okien we współczesnej architekturze jest nie do przecenienia. Duże przeszklenia są z pewnością elementem ułatwiającym realizację takiej koncepcji architektonicznej. Łączą bowiem wnętrza z ogrodem, dają wrażenie przenikania się tych dwóch przestrzeni. To dzięki dużym oknom i drzwiom tarasowym do pomieszczeń wpada odpowiednia ilość światła dziennego, co pozwala domownikom czuć się komfortowo, sprzyja utrzymaniu dobrej kondycji psychicznej i fizycznej. Jednak to nie wszystko. Dobrze wykorzystane okna mogą dać wymierne korzyści finansowe – obniżają koszty energii potrzebnej do ogrzania budynku.

Więcej szkła – mniejsze koszty

Unikanie strat ciepła oraz maksymalne wykorzystywanie darmowego i przy tym czystego źródła energii, czyli słońca, to założenia współczesnego budownictwa. Z tym wiąże się odpowiednie projektowanie okien.

• Wnętrza, w których najwięcej przebywamy powinny mieć duże przeszklenia i przy tym znajdować się od strony południowej, po której jest najwięcej światła słonecznego. W chłodnych porach roku światło nagrzewa pomieszczenia, co pozwala zużywać mniej energii na ogrzewanie. Latem jednak duże przeszklenia od strony południowej czy zachodniej mogą wymagać stosowania przesłon z uwagi na możliwość intensywnego nagrzewania się wnętrz.
• Od strony północnej powinny znajdować się takie pomieszczenia jak kuchnia czy pomieszczenia gospodarcze. W tych miejscach nie ma sensu inwestycja w duże okna. Lepszym wyborem będą okna mniejsze, ale z wysoką termoizolacyjnością oraz klasą odporności na wiatr.

Współczynniki, które warto poznać

Pakiety szybowe mają dwa istotne współczynniki – współczynnik g oraz Lt (poza oczywiście współczynnikiem przenikalności cieplnej Uw, ale ten nie ma wpływ na ilość światła wpadająca do wnętrz budynku).

Współczynnik całkowitej przepuszczalności energii słonecznej g

Współczynnik całkowitej przepuszczalności energii słonecznej g (inaczej solar factor) określa ile energii słonecznej przedostaje się przez przeszklenie do wnętrza budynku. Podawany jest w %, ponieważ pokazuje, jaki jest stosunek ilości światła jakie dociera do szyby a ilości światła jakie jest przepuszczane do wnętrz. Im wyższa wartość g, tym więcej promieniowania przepuszcza okno, a tym większe są zyski energii. W domu pasywnym g powinno być wyższe niż 50%. Przenikalność energii promieniowania słonecznego do wnętrza może mieć korzystny wpływ na poprawę bilansu energetycznego całego budynku, co ma nie lada znaczenie w sezonie grzewczym.

Współczynnik Lt

Współczynnik Lt (Light transmission) z kolei świadczy o przepuszczalność światła widzialnego. Określa on jaka część światła widzialnego, padająca pod kątem bliskim 90° jest przepuszczana przez szkło. Im większa wartość Lt (podawana w %), tym jaśniej będzie w pomieszczeniach. Przykładem szkła doskonałego pod kątem energooszczędności i przepuszczalności światła dziennego jest szkło o nazwie ECLAZ. Ma ono zwiększoną transparentność, dającą 10% więcej naturalnego światła. Zaawansowana technologia daje także zwiększony poziom zysków cieplnych i lepszą izolację termiczną.

Gdy słońca jest za dużo

Jeżeli przeszklenia XXL pojawiają się w miejscach bardzo nasłonecznionych, może dochodzić od zbytniego przegrzania pomieszczeń w okresie letnim. W takich przypadkach rozwiązaniem jest szkło przeciwsłoneczne, które odbija do 75% promieniowania cieplnego. To szkło stosowane najczęściej w biurowcach, na fasadach budynków, ale i np. w konstrukcjach ogrodów zimowych. Są trzy rodzaje szkła przeciwsłonecznego: absorpcyjne, refleksyjne oraz selektywne. Wszystkie te rodzaje mogą być przezroczyste lub barwione na kolor niebieski, brązowy, zielony lub szary.

• Szkło absorpcyjne – szyby w procesie absorpcji pochłaniają około 50% energii słonecznej, którą po rozproszeniu oddają z powrotem na zewnątrz.
• Szkło refleksyjne – jest pokryte tlenkiem metalu, tworzącym specjalną powłokę odbijającą, czyli reflex, chroniącą wnętrza przed przegrzaniem.
• Szkło selektywne – występuje jako szyby zespolone, w których szkło jest wielokrotne powlekanie tlenkami metalu, a komory wypełnione argonem. Dzięki temu szkło selektywne bardzo skutecznie odbija promienie słoneczne, a przy tym doskonale izoluje termicznie.